Instalacja „Wyzwolenie” w Zoo w Kaliningradzie

Jakiś czas temu pisaliśmy o tym, jak ogrody zoologiczne radziły sobie w czasach wojny. Dziś postanowiliśmy pośrednio nawiązać do tematu, bowiem jakiś czas temu w Zoo w Kaliningradzie otwarta została nowa instalacja nawiązująca do tego tematu. Ta instalacja to „Wyzwolenie” grupy San Donato – kompozycja, która została wykonana w połączeniu z Bałtyckim Towarzystwem Sztuki Nowoczesnej i otwarta podczas pierwszego udziału ogrodu zoologicznego w Nocy Muzeów 18-19 maja 2012 roku.

„Wyzwolenie” w zoo w Kaliningradzie

Instalacja „Wyzwolenie” umieszczona została przy wejściu do ogrodu. Składa się z wizerunków czterech zwierząt – hipopotama, daniela, osła i borsuka.

"Wyzwolenie" nocą. Fot. M. Nakonieczny

„Wyzwolenie” nocą. Fot. M. Nakonieczny

Instalacja bardzo wyraźnie nawiązuje do pomnika Muzykantów z Bremy autorstwa Gerharda Marcksa znajdującego się w Bremie.

Muzykanci z Bremy (źródło: wikipedia.org)

Muzykanci z Bremy (źródło: wikipedia.org)

Baśń braci Grimm, do której nawiązuje bremeński pomnik, opowiada o czwórce skrzywdzonych zwierząt, które uciekły od swoich właścicieli. Kiedy dotarły do pewnej chaty, w której przebywali zbójnicy, przegoniły ich i zamieszkały w chacie.

Instalacja w kaliningradzkim zoo, w odróżnieniu od baśni braci Grimm, ma przypominać o tragicznym losie zwierząt z zoo, jaki spotkał je w czasie wojny. Nie ma niestety danych dotyczących losów większości zwierząt z zoo, wiadomo tylko, że po wojnie przeżyły cztery ukazane właśnie na instalacji.

"Wyzwolenie", fot. M. Nakonieczny

„Wyzwolenie”, fot. M. Nakonieczny

Rzeźba jest ażurowa, co tworzy wrażenie szczególnej lekkości i przejrzystości. Szczególne wrażenie robiło to podczas Nocy Muzeów, kiedy naturalne światło dnia gasło, a sztuczne światło coraz mocniej podświetlało instalację. Idąc wzdłuż wzgórza, na którym stoi „Wyzwolenie”, ma się wrażenie zmienności rzeźby, ponieważ w różny sposób można ją obserwować z różnych stron. Pomnik ma być przypomnieniem na temat wydarzeń II wojny światowej i ma wywoływać refleksję na temat tego, co przeszły zwierzęta z kaliningradzkiego zoo.

"Wyzwolenie" podświetlone nocą (fot. M. Nakonieczny)

„Wyzwolenie” podświetlone nocą (fot. M. Nakonieczny)

Wrażenie wywoływane przez rzeźbę zostało dodatkowo wzmocnione instalacją wideo Daniila Akhimova „Jak one śpią”, ukazującą nocne życie mieszkańców kalinigradzkiego zoo. Dzięki połączeniu statyki rzeźby i dynamiki filmu, ludzie oglądający instalację mogą odnosić wrażenie bycia w dwóch miejscach jednocześnie.

Najstarsze rosyjskie zoo

Zoo w Kaliningradzie to jeden z najstarszych ogrodów zoologicznych dzisiejszej Rosji i jeden ze starszych ogrodów dawnych Niemiec. Został założony w roku 1896. Jego architektura może nasuwać na myśl inne europejskie ogrody zakładane w tamtym okresie, jak poznańskie Stare Zoo, zoo we Wrocławiu czy w Berlinie. Wiele elementów architektonicznych zoo w Kaliningradzie nawiązuje do architektury Starego Zoo w Poznaniu np. Pawilon Lwów w Kaliningradzie jest bardzo podobny do Pawilonu Drapieżników w Poznaniu i do Pawilonu Małp.

Pawilon Lwiarni w Kaliningradzie...

Pawilon Lwiarni w Kaliningradzie…

Lwiarnia dziś (fot. M. Nakonieczny)

Lwiarnia dziś (fot. M. Nakonieczny)

Małpiarnia w Starym Zoo w Poznaniu

Małpiarnia w Starym Zoo w Poznaniu

W czasie I wojny światowej zoo zostało zamknięte, a jego budynki służyły jako magazyny dla wojska. Otwarto je ponownie w 1918 roku, ale nie dało się już przywrócić ogrodowi jego dawnej świetności.  W 1921 roku w ogrodzie było 565 zwierząt.

Wspomnieliśmy już, że II wojnę światową przeżyły tylko cztery zwierzęta. Wśród nich był hipopotam – ukazany na instalacji Hans – który został ocalony w niezwykłych okolicznościach. Ranny Hans nie rokował dobrze, dlatego lekarz Armii Czerwonej, Vladimir Petrovich Polonsky, postanowił zoperować Hansa znieczuliwszy go uprzednio… ogromną ilością wódki! Tylko w ten sposób mógł zwierzę zoperować i uratować mu życie. Zaowocowało to zresztą ogromną przyjaźnią, o czym może świadczyć choćby takie zdjęcie:

Polonski na uratowanym przez siebie hipopotamie Hansie (źródło: http://art-guide.ncca-kaliningrad.ru)

Polonski na uratowanym przez siebie hipopotamie Hansie (źródło: http://art-guide.ncca-kaliningrad.ru)

W 1947 roku zoo narodziło się ponownie. Choć na początku w ogrodzie było tylko 50 zwierząt, dzięki pomocy innych zoo kolekcja zaczęła bardzo szybko rosnąć. w 1973 roku ogród mógł zacząć być sponsorowany przez państwowe przedsiębiorstwa, dzięki temu zoo nadal się rozwijało, a na jego terenie stanęło 130 wspaniałych rzeźb i pomników!

Jedna z rzeźb w kaliningradzkim zoo

Jedna z rzeźb w kaliningradzkim zoo

Dzisiaj zoo w Kaliningradzie położone w samym centrum miasta, swoimi działaniami łączy dwa zasadnicze elementy – z jednej strony podtrzymuje tradycje i dba o zachowanie zabytków, z drugiej wpływa na zmiany w przestrzeni miejskiej wpływając na jej estetykę i dąży cały czas do unowocześniania.

Fontanna w kaliningradzkim zoo (fot. M. Nakonieczny)

Fontanna w kaliningradzkim zoo (fot. M. Nakonieczny)

Most w parku (fot. M. Nakonieczny)

Most w parku (fot. M. Nakonieczny)

Jeśli wszystko pójdzie dobrze, już niedługo zawitamy do Kaliningradu. Wtedy na pewno napiszmy Wam pełną relację z całej naszej wizyty, czekajcie więc niecierpliwie 🙂

Za pomoc w przygotowaniu tekstu bardzo dziękujemy kaliningradzkiemu zoom od którego otrzymaliśmy niezbędne nam informacje, oraz p. Markowi Nakoniecznemu.

Advertisements

2 comments on “Instalacja „Wyzwolenie” w Zoo w Kaliningradzie

    • Niestety, będzie w niedziele – nie wyrobimy się…
      Tekst już w części przygotowany, ale masa innych zobowiązań mocno daje się nam we znaki 😦

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s