Oceniamy polskie ogrody zoologiczne – Ranking Mrówkojada. Odcinek I – regulamin.

Długo zbieraliśmy się do tego cyklu, ale intensywność ostatnich wojaży po polskich ogrodach zoologicznych sprawiła, że uznaliśmy, iż możemy się nieco pobawić w ich porównanie. Wstępną oceną przyznajemy na zakończenie relacji z każdej wizyty, tym razem jednak postanowiliśmy zebrać wszystkie odwiedzone przez nas placówki i spróbować je porównać i ocenić, stosując do tego jasno określone kryteria.
Zaczynamy dziś zatem nowy – mamy nadzieję interesujący i skłaniający do dyskusji cykl – Ranking Polskich Ogrodów Zoologicznych Mrówkojada.

Mapa polskich ogrodów zoologicznych i zwierzyńców

Powyżej przedstawiamy 26 placówek zoologicznych, uznawanych przez nas na stronie jako ogrody zoologiczne i zwierzyńce. W minionym roku odwiedziliśmy (jak do tej pory) 11 z nich:
Palmiarnię Poznańską
Mini-ZOO Leszno
ZOO Nowy Tomyśl

oraz 7 z 12 dużych, „prawdziwych” ogrodów zoologicznych:
ZOO Wrocław
ZOO
Opole
ZOO Warszawa
ZOO Gdańsk

Ogród Zoobotaniczny Toruń
Ogród Fauny Polskiej Bydgoszcz

oraz dwa poznańskie ogrody zoologiczne – Stare i Nowe ZOO.

Jest to już pewna próba, którą można ze sobą porównać i ocenić (tym bardziej, że w najbliższych tygodniach ponownie odwiedzimy Wrocław, Opole i Warszawę, o poznańskich ogrodach nie wspominając). Mamy jednak nadzieję, że na tym nie koniec, i nowych ogrodów będzie nam stale przybywać. Na razie skupimy się na tych, które już odwiedziliśmy i zebraliśmy w nich ogromny materiał badawczy i obserwacyjny, będący podstawą naszego rankingu.

RANKING OGRODÓW ZOOLOGICZNYCH – CO I JAK?

Po pierwsze – będzie to ranking całkowicie subiektywny – nasz i tylko nasz. Wiadomo, poznańskie ogrody znamy na wylot, jesteśmy tam co tydzień, a w takim bydgoskim ZOO byliśmy tylko raz, niemniej biorąc poprawkę na efekt jednorazowej wizyty staramy się wszystkie miejsca ocenić chłodnym, zdystansowanym okiem, bazując na całej wiedzy dotyczącej ogrodów zoologicznych i ich funkcjonowania, którą zdobyliśmy podczas naszej wieloletniej fascynacji tym tematem i wszystkim, czego się dowiedzieliśmy, także podczas tworzenia tej strony.

Co ważne – ranking nie jest czymś zamkniętym i niepodważalnym, nie jest też nawet jakąś wiążącą kategorią – uzyskany przez dany ogród wynik jest po prostu wypadkową naszych obserwacji, uwag i wniosków, do których doszliśmy po jego odwiedzeniu. Żeby nie być gołosłownym, nie ograniczymy się tylko do szkolnej oceny typu – „4+” – podobało nam się, albo „2”-nie podobało się, ale postanowiliśmy skonstruować kompleksowe kryteria oceny, które mają dać choć próbą całościowego spojrzenia na dany ogród.
Sami jesteśmy bardzo ciekawi, co z tego wyjdzie – zachęcamy także do dyskusji i komentowania (pamiętajmy jednak, że ranking – jak każde tego typu zestawienie) to raczej zabawa i kwestia odczuć, niż naukowy wywód – choć postaramy się każdą naszą ocenę uzasadnić (a jako filolodzy i pedagodzy mamy w tym pewne doświadczenie:).
Żeby jednak nie być gołosłownym, przejdźmy do kryteriów i zasad oceny…

OCENIAMY – CO I JAK

Po pierwsze – zadajemy sobie pytanie kim jesteśmy i po co przyjechaliśmy do ZOO, czego się spodziewamy i jak zamierzamy ZOO zwiedzać.
Postanowiliśmy zatem wykreować pewną sytuację – jesteśmy parą dorosłych wraz z jednym małym dzieckiem (powiedzmy w wieku 6 lat), która przyjechała do ZOO na zwiedzanie. Nie interesuje nas dojazd ani żadne tego typu sprawy, gdyż ocenę zaczynamy od momentu, gdy stoimy przed bramą wejściową do ZOO. Mamy czas, więc planujemy zwiedzić ogród dokładnie i uważnie, nigdzie się  nie spiesząc. Trochę się na ogrodach zoologicznych znamy i w kilku już byliśmy, więc mamy pewne oczekiwania i porównania. Interesuje nas wszystko – jakie są zwierzęta, w jakich warunkach żyją, jak się ZOO zwiedza, jaki jest jego ogólny wygląd, czy poza zwierzakami jest w nim coś jeszcze ciekawego, jak się sprawy mają jeśli chcemy coś zjeść, coś sobie kupić na pamiątkę albo skorzystać z toalety. Jak w ZOO podoba się naszemu dziecku i czy ceny są adekwatne do tego, co ZOO ma nam do zaoferowania.
Wiadomo o co chodzi? No to przechodzimy do szczegółowego regulaminu…

KRYTERIA OCENY

Do zdobycia jest łącznie 100 punktów, przyznawanych w 12 kategoriach. Ponadto można jeszcze zdobyć punkty specjalne – po jednym, za każdego mieszkającego w danym ZOO…mrówkojada (nie mogliśmy się oprzeć:).

Mrówkojady na punkty

Warto jednak pamiętać, że jeśli dla kogoś dana kategoria nie jest ważna, może ją z rankingu wyeliminować. Tworząc kategorie i przyznając im odpowiednie ilości punktów staraliśmy się całościowo objąć problematykę ogrodów zoologicznych i to, co mają one do zaoferowania tak zwierzakom, jaki zwiedzającym – takie a nie inne kategorie i kryteria oceny są wypadkową zażartych dyskusji i rozważań nad tym, czym jest i czym powinien być ogród zoologiczny – tak dla jego mieszkańców, jak i jego gości.

Do rzeczy – oto 12 kategorii, wraz z punktacją:

1. ZWIERZOSTAN 0-20 PKT.

Kluczowa sprawa – oceniamy przede wszystkim ile w danym ZOO jest gatunków, jakie jest ich zróżnicowanie (ze szczególnym naciskiem na specjalizacje, przemyślaną kolekcję a nie kolekcjonerstwo), jaka jest „wartość” eksponowanych gatunków (ze szczególnym naciskiem na gatunki zagrożone, występujące tylko w danym ZOO lub w Polsce itp.), ile jest zwierząt w danym ZOO i ile jest sztuk poszczególnych gatunków (czy np. jeżozwierz jest jeden, czy dwa, a może trzy).

2. ZAGOSPODAROWANIE TERENU 0-10 PKT.

Tu interesuje nas przede wszystkim jak wykorzystany jest teren ZOO (czy np. nie ma w nim rozległych, niezagospodarowanych obszarów, które musimy przejść, by dotrzeć do jakiegoś konkretnego miejsca), jak ogród jest wkomponowany w otaczającą go przestrzeń, jak ZOO jest rozplanowane (czy jest jakiś układ, kompozycja, czy wybiegi są ułożone strefami, czy też w ZOO panuje chaos), wreszcie jak wygląda tzw. przyroda w ZOO – czy jest dużo zieleni, naturalnych form środowiskowych itp.).

3. WARUNKI ŻYCIA ZWIERZĄT 0-15 PKT.

Kategoria bardzo ważna – w jakich warunkach żyją zwierzęta w danym ZOO. Jaka jest wielkość wybiegów i klatek, jakie jest ich urozmaicenie. W jakim stanie są zwierzęta (czy są zadbane, zdrowe, czyste, najedzone) i czy mają czyste wybiegi.

4. WARUNKI EKSPOZYCYJNE 0-15 PKT.

Czyli jakie są warunki oglądania zwierząt w ZOO przez zwiedzających – jaka jest dostępność zwierząt (czy wybiegi są tak skonstruowane, że zwierzaki mają na nich dobre warunki a my przy okazji mamy szanse je zobaczyć), czy możemy zobaczyć zwierzaki o każdej porze roku (czy są pawilony zimowe, czy jest dostęp nie tylko do wybiegu, ale i do chatki poszczególnych zwierząt), czy klatki mają kraty czy szyby, jak wygląda architektura ZOO – zarówno w kwestii pawilonów i obiektów, jak i ogrodzeń, ale też tzw. małej architektury (ławki, rzeźby plenerowe, figury itp.). Wreszcie jakie są standardy bezpieczeństwa, jak poszczególne obiekty są zabezpieczone.

5. ATRAKCYJNOŚĆ DLA DZIECI 0-5 PKT.

Wiadomo – jesteśmy z dzieckiem, więc zwracamy także uwagę na wszystko, co jest skierowane bezpośrednio do najmłodszych zwiedzających (ogródki dziecięce, kolejki, place zabaw, parki linowe, ekspozycje i zwierzęta a dzieci itp.).

6. INFORMACJE DOTYCZĄCE ZOO I ZWIERZĄT 0-7 PKT.

Tu interesuje nas cała przestrzeń informacyjna – jak wyglądają tabliczki z nazwami zwierząt, czy są i jak wyglądają wszelkiego typu tablice informacyjne, plansze, różne tablice i przystanki multimedialne, wszelkiego rodzaju informatory o ZOO i jego mieszkańcach. Czy są informacje dotyczące konkretnych zwierzaków z ZOO (a nie tylko o gatunkach), jak wygląda kwestia z mapą i przewodnikiem po ZOO (czy jest, w jakiej cenie, co nam oferuje).
Słowem – wszystko, co jest jakąś informacją o ZOO i jego mieszkańcach, a jest dostępne na terenie ZOO.

7. ZAPLECZE GASTRONOMICZNE 0-5 PKT.

Wbrew pozorom ważna sprawa – jesteśmy w trzy osoby (w tym dziecko!), zwiedzanie ogrodu trwa czasem i kilka godzin, więc głód w końcu chwyci. Zatem – czy jest miejsce, w którym możemy coś zjeść, co takiego (czy dobre, w jakiej cenie, konkretne dania czy tylko przekąski), czy oprócz dużych punktów są także mniejsze, np. budki z lodami, przekąskami itp.
Wszystko oczywiście uzależnione jest od wielkości ogrodu i potencjalnego czasu zwiedzania!

Tygrys na weselu - nie dziwota, że sam przy stole...

Co mógłby zjeść tygrys na weselu? A co my możemy zjeść w ZOO?

8. DODATKOWE ATRAKCJE 0-7 PKT.

Czyli wszystko, co możemy zobaczyć/zrobić w ZOO (ewentualnie w jego bezpośrednim sąsiedztwie), a nie wiąże się bezpośrednio z samymi zwierzakami – wszelkiego rodzaju place zabaw, małpie gaje, przejażdżki na kucykach, kolejki, karuzele, muzea i galerie,  stałe bądź regularnie pojawiające się czasowe wystawy, wszelkiego rodzaju imprezy itp. Wreszcie czy jest sklepik z pamiątkami i co można w nim kupić.

9. ZAPLECZE SANITARNE 0-3 PKT.

Też ważna sprawa – przekonał się pewnie o tym każdy, kto choć raz był w ZOO (lub innym publicznym miejscu, gdzie przebywa się dłużej niż godzinę:).
Zatem – jak wygląda kwestia toalet – czy są, ile ich jest, w jakim stanie, co oferują (tylko zimna woda, a może też ciepła, papier, mydło itp.), czy są płatne czy darmowe, czy ich ilość jest wystarczająca, czy są odpowiednio rozlokowane i czy spełniają choć minimum oczekiwań…

10. OPŁATY 0-5 PKT.

Ważna sprawa – ile zapłacimy, to jedno, ważniejsze, czy wysokość opłat jest adekwatna do tego, co otrzymamy po zapłaceniu za bilet. Ważne także, jakie jest zróżnicowanie biletów i ich cen, jakie są ulgi i dla kogo, czy po wejściu na teren ZOO czekają nas kolejne, „ukryte” opłaty (za WC, za kolejkę, za wejście do niektórych obiektów itp.).
Pamiętajmy – wysoka bądź niska cena za bilet to jeszcze nie wszystko!

11. CZYSTOŚĆ I ZADBANIE 0-3 PKT.

Ogólne kwestie dotyczące czystości i zadbania ZOO – czy nie ma miejsc zaniedbanych, zaśmieconych, czy jest wystarczająca ilość śmietników, czy zimą ścieżki są odśnieżane, czy ogród ogólnie wygląda na zadbany i jakie jest jego ogólne wrażenie estetyczne.

12. PORUSZANIE SIĘ PO ZOO 0-5 PKT.

Też ważna kwestia – jak ZOO jest oznakowane, czy na trasie zwiedzania jest wystarczająca ilość map i drogowskazów, czy trasa zwiedzania jest dobrze skomponowana (czy nie trzeba powtarzać przejść, żeby obejść wszystko), jaka jest wygoda zwiedzania, czy w mamy do wyboru jakieś inne warianty zwiedzania (kolejki wózki dziecięce itp.), czy ZOO zwiedza się wygodnie, jaki jest stan alejek, czy są różne warianty zwiedzania itp.

13. MRÓWKOJADY 1 PKT. ZA 1 SZT.

Skoro Ranking Mrówkojada, to nie może być inaczej – specjalne punkty dla każdego ZOO, w którym możemy zobaczyć mrówkojada – po jednym punkcie za każdego zwierzaka:).

WNIOSKI KOŃCOWE

Tyle teorii.
Oczywiście – kryteria oceny będą pewnie dyskusyjne (a że za dużo punktów, a że za mało, a że złe kategorie:), niemniej ów ranking może być pewnym punktem wyjścia do dyskusji i prowokującą do rozmowy zaczepkę. A przede wszystkim zabawą i wskazówką dla wszystkich, którzy na zwiedzanie poszczególnego ZOO się wybierają.

Jeszcze tylko niezbędny komentarz – wszystkie ogrody zoologiczne i zwierzyńce, które zostaną ocenione w Rankingu Mrówkojada podlegają tym samym kryteriom, niemniej ostateczny ranking zostanie podzielony na dwie części – ogrody zoologiczne (12 placówek, które na naszej stronie głównej, w lewej kolumnie oznaczone są jako “ogrody zoologiczne”) oraz zwierzyńce – czyli cała reszta.
Stosujemy także rozdzielenie Starego i Nowego ZOO w Poznaniu – jest to co prawda formalnie jedna placówka, ale rozdział terytorialny i odmienny charakter wskazują, aby traktować je w takim rankingu oddzielnie.

Pierwszy ogród poddany naszemu rankingowi – już niebawem!

A na koniec zapraszamy do wspólnej zabawy – wspólnie z jedną z naszych czytelniczek, thinky, przygotowaliśmy dla Was w oparciu o nasz ranking specjalną ankietę, którą możecie wypełnić i sami ocenić poszczególne ogrody zoologiczne. Zapraszamy do zabawy (bo tylko tak tratujemy cały ten pomysł) i wspólnego tworzenia rankingu polskich ogrodów zoologicznych. Czekamy także na wszelkie uwagi i sugestię. Mamy także nadzieję, że zechcecie podzielić się z nami wynikami swojej ankiety – chcielibyśmy bowiem utworzyć wspólny ranking wszystkich ogrodów w Polsce – a im więcej głosów tym lepiej. Wiadomo przecie:).

Ranking Polskich Ogrodów Zoologicznych – ankieta

Reklamy

13 comments on “Oceniamy polskie ogrody zoologiczne – Ranking Mrówkojada. Odcinek I – regulamin.

  1. Szybka analiza zasad punktacji mowi o tragicznym wyniku Nowego zoo W Pozku. No chyba ze gdzie indziej jest jeszcze gorzej.

  2. bardzo dobry pomysł !!!
    ale jedno pytanie, czy kategoria: „Polskie ogrody zoologiczne – przewodnik” będzie nadal rozbudowywana ?
    czy owy ranking ma te artykuły zastąpić ?

    • Jasne, że będzie! Już są tam trzy placówki, a lada dzień pojawi się relacja z Torunia, potem Gdańsk, dalej Opole, Warszawa i Wrocław (kiedyś się z tym wyrobimy…), aż w końcu sam Poznań (w obu odsłonach) – ten ranking ma być raczej uzupełnieniem i zebraniem tego, co opisaliśmy już w relacjach z wypraw i w przewodniku.
      Dlatego też w Rankingu Mrówkojada na pierwszy ogień idą zwierzyńce w Lesznie i Nowym Tomyślu, potem ogrody poznańskie, Toruń, Bydgoszcz, Gdańsk, Opole, Warszawa i Wrocław.
      Co dalej – to w zależności dokąd jeszcze uda nam się pojechać…

    • rozumiem, że zrobienie relacji z tak dużego zoo jak np. Gdańsk jest o wiele trudniejsze, niż zoo Toruń 🙂

      • Tyle, że w przypadku relacji z Torunia ciąży nad nami jakieś fatum – najpierw czekaliśmy na przesył wszystkich danych z toruńskiego ZOO, potem na 3 tygodnie wyjechaliśmy i nie mieliśmy stałego dostępu do internetu (co bardzo utrudnia opracowanie tak rozbudowanej notki jak pełna relacja z wyprawy) a na koniec wczoraj padł nam komputer, na którym były przygotowane wszystkie materiały do relacji – tak ukazałby się dziś.
        A będzie dopiero koło wtorku, bo cały weekend jesteśmy w trasie:).
        No i tak to wygląda:).

  3. Pomysł świetny kategorie jeszcze świetniejsze, nie wyłapałem tylko czy gdzieś uwzględniacie pawilony dla zwierząt – motylarnie, akwaria, ptaszarnie …

  4. Super pomysł! To znaczy pomysł jak pomysł :), odkąd jeżdżę po zoo sama sobie piszę podsumowania, plusy i minusy i jakąś tam hierarchię, ale podział na kategorie i przyznawanie punktów ile i za co – dobra robota! Z przyjemnością sobie opiszę zwiedzone już ogrody wg tych kategorii, tak dla siebie. Myślę, że w tym przypadku każda ocena/ilość przyznanych punktów będzie „dla siebie” czyli subiektywna, bo dla Mrówkojada np. ważne jest czy w danym ogrodzie jest jakiś mrówkojad, a dla kogoś innego ważne będzie czy jest tam jakiś wyjątkowy gatunek pająka…
    Co do regulaminu: można zrezygnować z jakiejś kategorii a czy można ją zastąpić inną? Wyniki czyli ranking to ma być ilość uzyskanych punktów na 100 możliwych, ale jak wykluczymy jakąś kategorię to już nie będzie tych stu do zdobycia… Hmmm, łatwe to nie jest, ale zabawa przednia! I to jest chyba super wątek na rozkręcenie forum, Robi! (o ile Mrówkojad się zgodzi oczywiście! 🙂 )

  5. 🙂 Inspiracja wystąpiła na taką skalę, że pokusiłam się o opisanie każdego punktu w każdej Mrówkojadowej kategorii i potem wyszła mi z tego 6-stronicowa ankieta! 🙂 Wiem, wiem, nierówno pod sufitem… (albo po prostu sposób na przetrwanie upalnego piątku w pracy). Poza tym nie każdemu może się podobać, bo np. zmieniłam dwie kategorie (pod siebie). Piszę o tym, bo mogę udostępnić (ale w komentarzu się nijak nie zmieści) i pomyślałam, że może jakbyśmy tak każdy sobie wypełnił taką w miarę ujednoliconą ankietę to w końcu wyszłoby nam, które zoo w Polsce jest NAJ. 🙂 A po drodze mógłby być ciekawy ranking. Co Wy na to? 🙂

    • A my na to tak – prosimy zatem o przesłanie ankiety nam na maila (czipsy.dwa@gmail.com) – zawsze możemy umieścić ją na stronie, albo dać do wypełnienia wszystkim użytkownikom i stworzyć wspólny ranking.
      Nasz będzie bowiem oparty tylko na naszych odczuciach, ale jego główną funkcją jest przecie zaproszenie do dyskusji i własnego oceniania – możemy wtedy wyciągnąć wspólne wnioski.

  6. Bardzo fajny pomysł! Nie mogę się doczekać, jaką ocenę dostanie zoo w Gdańsku w Oliwie. Mam nadzieje, że zostanie wysoko ocenione. Kiedy planujecie opublikować jakieś wyniki?

    • Nie chcemy obiecywać, bo z realizacją terminów jest u nas ostatnio niestety różnie 😦
      Oliwskie ZOO ponownie odwiedzimy jednak w następny weekend i tuż po po powrocie ukaże się relacja z wyprawy oraz ujęcie oliwskiego zoo w rankingu właśnie – jest to więc kwestie około dwóch tygodni.
      Możemy jednak już teraz zdradzić, że ocena oliwskiego ZOO będzie bardzo wysoka – to naszym zdaniem jeden z czołowych ogrodów w kraju i – obok opolskiego – nasz ulubiony!

      • Życzę to miłych odwiedzin, oby pogoda była dobra. Nie wiem czy wiecie, ale w Gdańsku jest możliwość kupienia Karty Turysty, dzięki której macie darmowe wejściówki do gdańskich muzeów oraz ZOO (przez 24 lub 72h) i dodatkowo bardzo dużo zniżek obowiązujących aż do kwietnia 2011. Sprawdźcie na naszym portalu szczegóły. Kartę można kupić w punktach Informacji Turystycznej (czyli np. w tunelu PKP).

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s